5 nguồn tự học tiếng Nhật cho kỹ sư xây dựng

Giỏi chuyên môn thôi chưa đủ để làm Quản lý Thi công ở Nhật – Nếu tiếng Nhật vẫn còn là rào cản của bạn!

Dù bạn đang theo hướng 土木 (doboku – công trình hạ tầng, cầu đường), 建築 (kenchiku – công trình dân dụng) hay các ngành xây dựng khác thì một điểm chung khi lên đến vị trí 施工管理 (Quản lý Thi công – QLTC) là yêu cầu tiếng Nhật sẽ tăng lên hẳn một bậc so với lúc còn làm kỹ thuật thi công thuần túy.

Vì sao? Vì QLTC không chỉ đọc hiểu bản vẽ hay chỉ đạo thi công tại chỗ, mà còn phải:
– Chủ trì 朝礼 (chorei – họp đầu giờ) và phổ biến chỉ thị an toàn rõ ràng cho cả đội, kể cả người Nhật lẫn thực tập sinh nước ngoài.
– Làm việc trực tiếp với 元請 (nhà thầu chính) và 発注者 (chủ đầu tư) – nơi cách nói chuyện, xưng hô, kính ngữ (keigo) ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín và độ tin cậy mà đối tác dành cho mình.
– Thực hiện 報連相 (báo cáo – liên lạc – bàn bạc) chính xác và kịp thời, đặc biệt khi phát sinh sự cố tại hiện trường.
– Soạn 施工計画書 (kế hoạch thi công) và các báo cáo liên quan đến 4 trụ cột quản lý: chất lượng, chi phí, tiến độ, an toàn (品質・原価・工程・安全管理).

Thực tế, rất nhiều kỹ sư Việt Nam đủ năng lực chuyên môn để đảm nhận vị trí này.
Điểm khiến nhiều người chững lại lại chính là tiếng Nhật dành cho cấp quản lý – những nội dung hầu như không được dạy trong giáo trình luyện thi JLPT.

Hanabi đã tổng hợp 5 nguồn tự học tiếng Nhật đáng tin cậy để các bạn đang làm QLTC/đang nhắm đến vị trí QLTC có thể cải thiện thêm:

1. Bộ tài liệu “げんばのにほんご” (Tiếng Nhật tại hiện trường)

Phù hợp: Học từ vựng và hội thoại công trường xây dựng.

Đây là bộ tài liệu miễn phí do Tổ chức Thực tập kỹ năng nước ngoài Nhật Bản (OTIT – cơ quan trực thuộc chính phủ Nhật) phát hành miễn phí, có riêng phần cho ngành xây dựng, đầy đủ file nghe và bản dịch tiếng Việt.

Đây là nền tảng tốt để nắm các từ chỉ có ở công trường mà sách giáo khoa thường không dạy (墨出し – đánh dấu mực, ケレン – làm sạch bề mặt trước sơn, 仮設 – công trình tạm…). Phù hợp làm bước khởi động trước khi lên tiếng Nhật cấp quản lý.

2. Trang “NHKやさしいことばニュース” (tin tức NHK bằng tiếng Nhật đơn giản)

Phù hợp: Luyện nghe – đọc tiếng Nhật thực tế mỗi ngày.

Các bản tin thời sự được viết bằng câu ngắn, có furigana trên chữ Hán.

Chỉ cần dành khoảng 5-10 phút mỗi ngày, bạn sẽ quen dần với cách diễn đạt của người Nhật trong đời sống, thay vì chỉ đọc tiếng Nhật trong giáo trình.

3. Kênh YouTube của Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (厚生労働省)

Phù hợp: Học an toàn lao động và thuật ngữ hiện trường.

Kênh có bộ video 建設現場の労働災害防止, sử dụng đúng những thuật ngữ mà QLTC thường xuyên gặp như:
– KY活動 – Hoạt động dự đoán nguy hiểm
– リスクアセスメント – Đánh giá rủi ro
– 安全施工サイクル – Chu trình thi công an toàn

Đây đều là những kiến thức mà một 施工管理 cần hiểu và có khả năng truyền đạt lại cho đội thi công.

Một số video còn có thuyết minh tiếng Việt, rất thuận tiện để đối chiếu.

4. Kênh YouTube 「建設業を持ち上げるTV」

Phù hợp: Luyện phản xạ nghe tiếng Nhật của người trong ngành.

Để luyện phản xạ nghe tiếng Nhật thực tế trong ngành, nếu đã đạt trình độ N3 trở lên, thì thay vì chỉ xem các kênh dạy tiếng Nhật thông thường, bạn nên theo dõi thêm những kênh do người làm QLTC tại Nhật thực hiện.

Kênh này do một 施工管理技士 hạng 1 – từng làm Trưởng công trường (現場所長) – trực tiếp chia sẻ, nhờ đó bạn sẽ quen với cách trao đổi và tư duy thực tế của người Nhật trên công trường.

5. Website 「施工の神様」

Phù hợp: Tra cứu thuật ngữ chuyên ngành. Website có từ điển miễn phí được phân loại theo từng lĩnh vực: 土木/ 建築/ 施工管理/ 橋梁/ 道路/ 電気工事

Ngoài tra cứu thuật ngữ, website còn chia sẻ nhiều kinh nghiệm thực tế từ kỹ sư trong ngành.

Trang hoàn toàn bằng tiếng Nhật nên phù hợp với những bạn đã có nền tảng và muốn đọc tài liệu chuyên sâu.

Ngoài ra, Hanabi gợi ý thêm một số kênh YouTube học tiếng Nhật khá hay. Các bạn có thể xem thêm để nâng cao khả năng nghe hiểu, cải thiện giao tiếp khi làm việc, cũng như làm quen với tiếng Nhật sử dụng trong đời sống hằng ngày nhé.
・日テレ NEWS
・あかね的日本語教室
・YUYUの日本語Podcast
・Bite Size Japanese
・Daily Japanese with Naoko

Kết luận

Ngôn ngữ ở cấp quản lý không phải học trong một sớm một chiều là xong, mà là quá trình tích lũy đúng trọng tâm mỗi ngày. Dù bạn đang làm QLTC hay đang nhắm đến vị trí 施工管理, dù ở mảng Doboku, Kenchiku hay các mảng khác – thì đầu tư sớm vào phần tiếng Nhật quản lý chính là cách rút ngắn khoảng cách đến vị trí đó.

Hiện tại bạn đang làm ở mảng nào? Và điều làm bạn thấy khó nhất lúc này là gì: Từ vựng chuyên ngành, ngữ pháp, kính ngữ hay phản xạ giao tiếp?

Hãy chia sẻ ở phần bình luận bên dưới nhé. Hanabi sẽ tổng hợp và tiếp tục mang đến những nội dung hữu ích hơn cho các bạn trong những bài viết tới!